Tìm kiếm theo cụm từ
Chi tiết đề tài

Thông tin chung

Tên đề tài (*) Nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Thái Nguyên
Cơ quan chủ trì Đại học Kinh tế và QTKD
Cơ quan thực hiện Đại học Kinh tế và QTKD
Loại đề tài Đề tài cấp đại học
Lĩnh vực nghiên cứu Kinh tế học
Chủ nhiệm(*) Lê Ngọc Nương
Ngày bắt đầu 01/2016
Ngày kết thúc 12/2017

Tổng quan

10.1. Ngoài nước 

Trong những năm vừa qua đã có khá nhiều quan điểm khác nhau về DNNVV ở các quốc gia khác nhau. Ở mỗi quốc gia, các học giả có quan điểm riêng về DNNVV, song chủ yếu các DNNVV được đo bằng một số tiêu chí như số lao động, tài sản, chi phí đầu tư hay doanh thu (doanh số) bán hàng,…

Tarik Najib (2005) với mục tiêu nghiên cứu là xác định và nghiên cứu những nhân tố ảnh hưởng tới doanh thu của các DNNVV, xây dựng các biến độc lập, phụ thuộc thích hợp và phát triển các đề nghị nhằm nâng cao doanh thu của doanh nghiệp. Nghiên cứu đã sử dụng mô hình phân tích định lượng để phân tích, trong đó biến phụ thuộc là sự thành công của các DNNVV và các biến độc lập, đó là: quản lý tài chính, quản lý rủi ro, quản lý nguồn nhân lực, sự hài lòng của khách hàng đều có ảnh hưởng đến doanh thu của các doanh nghiệp.

Jaime Diaz Saenz (2010) với mục tiêu nghiên cứu là xác định mức độ ảnh hưởng của việc lập kế hoạch chiến lược và việc tổ chức thực hiện có ảnh hưởng như thế nào đến doanh số bán hàng và năng suất lao động của nhân viên. 320 chủ doanh nghiệp ở thành phố Torreon – Mexico đã được lựa chọn và mời tham gia vào cuộc điều tra, kết quả là có 235 chủ doanh nghiệp nhận lời và tham gia vào cuộc điều tra (73,4%). Nghiên cứu sử dụng phần mềm SPSS 17.0 để xử lý số liệu. Nghiên cứu sử dụng mô hình phân tích định lượng và mô hình ma trận SWOT để kiểm định sự tương quan giữa các biến độc lập và biến phụ thuộc. Biến phụ thuộc trong nghiên cứu này là sự thành công trong kinh doanh (được đo lường bởi doanh số bán hàng và năng suất lao động) và biến độc lập là kế hoạch chiến lược và mức độ thực hiện kế hoạch. Kết quả là việc thiếu hụt các kế hoạch chiến lược là nhân tố chính gây nên sự thất bại trong kinh doanh của các DNNVV hay nói cách khác là các DNNVV mà có doanh số bán hàng cao là những doanh nghiệp có kế hoạch được dự trù cẩn thận.

Chuthamas Chittithaworn và cộng sự (2011) đã xác định các nhân tố ảnh hưởng đến sự thành công của các DNNVV ở Thái Lan. Mục đích của nghiên cứu là cung cấp sự hiểu biết về việc người ta bắt đầu kinh doanh như thế nào thông qua các nhân tố ảnh hưởng đến sự thành công trong kinh doanh, từ đó giúp giảm đi những rủi ro có thể gặp phải và tăng cơ hội thành công. Nghiên cứu chỉ ra 8 nhân tố ảnh hưởng đến sự thành công của các DNNVV. Đó là: bản chất của DNNVV, kỹ năng quản lý, sản phẩm và dịch vụ, khách hàng và thị trường, phương thức kinh doanh và hợp tác, nguồn lực và tài chính, chiến lược và môi trường vĩ mô. Khung lý thuyết đã được sáng tỏ và bảng hỏi được thiết kế dựa trên những nhân tố đã chọn. Tất cả các giả thuyết được kiểm định bằng phần mềm SPSS và 5 giả thuyết được chấp nhận. Kết quả chỉ ra rằng những nhân tố có ảnh hưởng đến sự thành công của các DNNVV ở Thái Lan là bản chất của DNNVV, khách hàng và thị trường, phương thức kinh doanh và hợp tác, nguồn lực và tài chính, chiến lược và môi trường vĩ mô.

Robert Galan Mashenece  và cộng sự (2014) đã chỉ ra tiềm năng tăng trưởng và phát triển của các DNNVV ở bất kỳ đâu trên thế giới bao gồm cả Tanzania phụ thuộc vào môi trường kinh doanh thuận lợi. Tuy nhiên, các DNNVV ở Tanzania đang phải đối mặt với rất nhiều thách thức có thể gây trở ngại đến tiềm năng tăng trưởng của họ. Mục đích của nghiên cứu này là đánh giá các yếu tố cản trở đến sự tăng trưởng của các DNNVV ở Tanzania. Các biến như đào tạo kinh doanh không đầy đủ, thiếu vốn, cạnh tranh, thiếu hiểu biết về môi trường văn hóa, quan liêu trong việc đăng ký kinh doanh, thuế cao, rào cản/kiến thức về kỹ thuật, cơ sở hạ tầng nghèo nàn và tham nhũng ảnh hưởng đến tiềm năng phát triển của các DNNVV đã được tính toán.

10.2. Trong nước 

Trong những năm qua, đã có một số công trình nghiên cứu về DNNVV ở Việt Nam nói chung và trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên nói riêng. Cụ thể như:

Lê Văn Tâm (1995) về “Phát triển các doanh nghiệp công nghiệp vừa và nhỏ ở Hà Nội”. Với kết cấu được chia làm 3 phần: Phần 1: Vai trò của các DNCNNVV trong phát triển kinh tế nhiều thành phần ở nước ta, phần 2 là thực trạng phát triển của các DNCNNVV ở Hà Nội, phần 3 là phương hướng và biện pháp chủ yếu nhằm phát triển các DNCNNVV ở Hà Nội. Đề tài nghiên cứu đã hoàn thành các nhiệm vụ chủ yếu là làm rõ khái niệm, vai trò, vị trí của DNNVV trong công nghiệp nước ta và trên địa bàn Hà Nội. Đào Minh Sơn (2013) đã sử dụng phương pháp thu thập thông tin số liệu thứ cấp và sơ cấp. Thu thập thông tin số liệu thứ cấp là những thông tin có liên quan đến quá trình nghiên cứu của đề tài đã được công bố chính thức ở các cấp, các ngành. Thu thập thông tin sơ cấp bằng việc sử dụng nguồn số liệu điều tra 50 DNNVV. Bên cạnh đó, nghiên cứu sử dụng phương pháp phân tích số liệu bằng phương pháp so sánh và phương pháp thống kê mô tả. Phương pháp so sánh được sử dụng rộng rãi trong công tác nghiên cứu, thông qua phương pháp này rút ra được các kết luận về hiệu quả quản lý nhà nước trong hỗ trợ phát triển DNNVV của tỉnh Thái Nguyên. Phương pháp thống kê mô tả là phương pháp dựa trên các số liệu thống kê để mô tả sự biến động cũng như xu hướng phát triển của một hiện tượng kinh tế xã hội thông qua số liệu thu thập được. Phương pháp chuyên gia được sử dụng nhằm thu thập có chọn lọc các ý kiến của các chuyên gia kinh tế, những nhà quản lý, của những cán bộ nghiên cứu trong lĩnh vực quản lý nhà nước đối với DNNVV.

Nguyễn Xuân Thủy (2013) sử dụng 2 phương pháp chính là phương pháp phân tích điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức (SWOT) để tìm ra những nhân tố bên trong của doanh nghiệp, nhân tố bên ngoài  ảnh hưởng có lợi và bất lợi đối với doanh nghiệp và phương pháp phân tích tổng hợp tác động của các nhân tố về thể chế/chính trị, kinh tế, môi trường, xã hội và công nghệ (PEEST) là công cụ phân tích chiến lược, phân tích tác động của các nhân tố thể chế/chính trị, kinh tế, môi trường, xã hội và công nghệ đến quá trình phát triển. Phương pháp này được sử dụng để xem xét sự phát triển DNNVV tại tỉnh Vĩnh Phúc một cách toàn diện trong mối quan hệ với các yếu tố tác động như thể chế, chính sách, xã hội, môi trường và công nghệ. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là nghiên cứu thực trạng phát triển DNNVV trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc giai đoạn 2007 – 2012, phân tích những yếu tố môi trường tác động đến sự phát triển DNNVV trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc. Trên cơ sở nghiên cứu và thực tiễn phát triển các DNNVV của tỉnh Vĩnh Phúc, nghiên cứu đưa ra một số giải pháp và kiến nghị nhằm phát triển DNNVV của tỉnh Vĩnh Phúc.

Phan Thị Minh Lý (2011) dựa trên kết quả khảo sát 112 DNNVV trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên - Huế đã xác định và lượng hóa tác động của bốn nhóm nhân tố đến hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp nghiên cứu thông qua phương pháp nghiên cứu tài liệu được sử dụng để thu thập số liệu thứ cấp và phương pháp điều tra chọn mẫu được sử dụng để thu thập số liệu sơ cấp. Để xác định và lượng hóa tác động ảnh hưởng của các nhân tố đến hoạt động kinh doanh của các DNNVV, phương pháp phân tích nhân tố và hồi quy tuyến tính bội được sử dụng.Kết quả là nhân tố năng lực nội tại của doanh nghiệp có tác động mạnh nhất đến kết quả hoạt động của doanh nghiệp, kế theo là các nhóm nhân tố về chính sách của địa phương, chính sách vĩ mô và yếu tố vốn. Do vậy, các DNNVV nên ưu tiên cải thiện các yếu tố nội tại như hiện đại hóa trang thiết bị, tìm hiểu thông tin thị trường, kịp thời nâng cao trình độ lao động.

Trương Thị Việt Phương (2011) bằng việc sử dụng phương pháp phương pháp so sánh và phương pháp phân tích SWOT với mục tiêu nghiên cứu là đánh giá thực trạng phát triển của các DNCNNVV trên địa bàn thành phố Thái Nguyên, từ đó đề ra các giải pháp  nhằm phát triển các DNCNNVV, góp phần phát triển kinh tế xã hội tỉnh Thái Nguyên. Nghiên cứu đã hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển các DNCNNVV trên địa bàn thành phố Thái Nguyên. Đặc biệt, nghiên cứu đã đưa ra được khái niệm và đặc điểm của DNCNNVV, tiêu chí xác định DNCNNVV. Nghiên cứu đã phân tích và chỉ ra có 2 nhóm yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển của các DNCNNVV ở Thái Nguyên. Trong đó, nhóm yếu tố bên trong bao gồm các yếu tố: Vốn, lao động và trình độ lao động, đất đai, trình độ công nghệ và trang thiết bị sản xuất, bộ máy tổ chức và năng lực quản lý điều hành, chiến lược kinh doanh và phát triển, hiệu quả sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp. Nhóm yếu tố bên ngoài gồm các yếu tố: Yếu tố kinh tế, xã hội, cơ chế chính sách, yếu tố tiếp cận với các thông tin về tài chính, dịch vụ để xúc tiến đầu tư, trình tự, thủ tục hành chính, quy chế trợ giúp DNCNNVV và yếu tố cơ sở hạ tầng là những yếu tố có ảnh hưởng đến sự phát triển của các DNCNNVV trên địa bàn thành phố Thái Nguyên. Nhược điểm lớn nhất của nghiên cứu này là chưa đưa các yếu tố trên vào một mô hình định lượng cụ thể để chứng minh sự ảnh hưởng của các yếu tố đó đến sự phát triển của các DNCNNVV. Kết quả cũng chưa chỉ ra yếu tố nào ảnh hưởng mạnh nhất, ít nhất đến sự phát triển của các DNCNNVV.

 

Tính cấp thiết

Trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam hiện nay, Đảng và Nhà nước ta có nhiều chính sách ưu đãi nhằm phát triển kinh tế trên nhiều lĩnh vực, nhiều ngành nghề. Chính vì vậy, kể từ khi nước ta tiến hành đổi mới năm 1986 đến nay số lượng, quy mô các doanh nghiệp trên cả nước ngày càng tăng, trong đó nhóm doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa đang đóng góp một vị trí quan trọng trong nền kinh tế Việt Nam. Có thể khẳng định rằng việc phát triển nhóm ngành này đang đáp ứng đúng yêu cầu thực tiễn mà nước ta đang xây dựng đó là: phát triển của nền kinh tế thị trường có định hướng xã hội chủ nghĩa và mục tiêu công cuộc công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước.

Thái Nguyên đang có những bước chuyển mình trong chiến lược phát triển kinh tế xã hội. Những năm gần đây, số lượng các doanh nghiệp tăng lên nhanh chóng, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp. Bên cạnh những thuận lợi về cơ chế chính sách, sự nhất quán chủ trương phát triển kinh tế nhiều thành phần, doanh nghiệp cần có sự quan tâm hơn nữa về quy hoạch và định hướng, tháo gỡ những khó khăn bằng các giải pháp cụ thể để phát triển. Những khó khăn mà doanh nghiệp công nghiệp đang phải đối mặt là trình độ công nghệ còn thấp, tốc độ đổi mới công nghệ chậm, khả năng cạnh tranh của hàng hoá và dịch vụ do tiềm lực tài chính nhỏ, trong nhiều trường hợp còn phụ thuộc vào hướng phát triển của các doanh nghiệp lớn, …

Nhằm làm rõ thực trạng và nhận dạng những nhân tố cụ thể ảnh hưởng đến sự phát triển của các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn Thái Nguyên, đưa ra các giải pháp nhằm phát triển các doanh nghiệp này để thúc đẩy nền kinh tế phát triển mạnh mẽ và bền vững là một yêu cầu cấp thiết, chúng tôi đã lựa chọn đề tàiNghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Thái Nguyên”.

 

Mục tiêu

Mục tiêu tổng quát:

Trên cơ sở làm rõ vai trò và thực trạng hoạt động của các doanh nghiệp công nghiệp  nhỏ và vừa trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Thái Nguyên. Từ đó phân tích nhân tố ảnh hưởng tới sự phát triển của các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa, đề xuất các giải pháp và kiến nghị nhằm phát triển các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa tại Thái Nguyên.

Mục tiêu cụ thể:

- Góp phần hệ thống hóa các vấn đề cơ sở lý luận và thực tiễn về doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa.

- Đánh giá thực trạng hoạt động của các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên.

- Nghiên cứu nhân tố ảnh hưởng tới sự phát triển của các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Thái Nguyên.

- Đề xuất một số giải pháp chủ yếu nhằm phát triển các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên.

Nội dung

Nội dung 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ DOANH NGHIỆP CÔNG NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA

1.1. Lý luận chung về doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa

1.1.1. Khái niệm doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa

1.1.2. Phân loại doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa

1.1.3. Đặc điểm của doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam

1.1.4. Vai trò của doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa đối với nền kinh tế

1.2. Các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển các DNCNNVV

1.2.1. Khái niệm phát triển DNCNNVV

1.2.2. Khung lý thuyết về các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển các DNCNNVV

1.3. Cơ sở thực tiễn về phát triển các DNCNNVV

1.3.1. Kinh nghiệm phát triển các DNCNNVV ở một số quốc gia

1.3.2. Kinh nghiệm phát triển DNCNNVV ở một số địa phương trong nước

1.3.3. Bài học kinh nghiệm

Nội dung 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

2.1. Phương pháp thu thập thông tin

2.1.1. Thu thập thông tin thứ cấp

2.1.2. Thu thập thông tin sơ cấp

2.1.3. Thiết kế bảng hỏi

2.2. Phương pháp xử lý và phân tích thông tin

2.2.1. Phương pháp xử lý thông tin

2.2.2. Phương pháp phân tích thông tin

2.2.3. Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu

2.2.4. Vận dụng vào mô hình đề xuất

Nội dung 3: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC DOANH NGHIỆP CÔNG NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TRÊN ĐỊA BÀN THÁI NGUYÊN

3.1. Khái quát về tỉnh Thái Nguyên

3.1.1. Điều kiện tự nhiên

3.1.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội

3.1.3. Đặc điểm địa bàn điều tra

3.1.4. Đánh giá chung

3.2. Thực trạng hoạt động của các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn Thái Nguyên

3.2.1 Quá trình hình thành và phát triển doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa ở Thái Nguyên

3.2.2 Các nhóm ngành công nghiệp chủ yếu

3.2.3. Loại hình doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa

3.2.4. Quy mô vốn

3.2.5. Quy mô lao động và trình độ lao động

3.2.6. Số lượng và cơ cấu các loại hình doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa

3.2.7. Thị trường và sức cạnh tranh của các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa ở Thái Nguyên

3.2.8. Hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa ở Thái Nguyên

3.3. Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Thái Nguyên

3.3.1. Thông tin chung về đối tượng nghiên cứu

3.3.2. Mô tả thực trạng các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa tỉnh  Thái Nguyên

3.3.3. Kiểm định hệ số tin cậy của thang đo

3.3.4. Phân tích nhân tố khám phá

3.3.5. Phân tích hồi quy tuyến tính bội

3.4. Đánh giá chung tình hình hoạt động của các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Thái Nguyên

3.4.1. Những mặt đạt được

3.4.2. Những vấn đề đặt ra đối với việc phát triển các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn Thái Nguyên

3.4.3. Nguyên nhân của những hạn chế

Nội dung 4: GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN CÁC DOANH NGHIỆP CÔNG NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TRÊN ĐỊA BÀN THÁI NGUYÊN

4.1. Quan điểm về việc phát triển các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Thái Nguyên

4.2. Giải pháp phát triển các doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn Thái Nguyên

4.3. Kiến nghị đối với việc phát triển các doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Thái Nguyên

KẾT LUẬN 

PP nghiên cứu

Phương pháp thu thập thông tin

a. Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp

- Những tài liệu trong và ngoài nước nghiên cứu về thực trạng hoạt động của doanh nghiệp công nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Thái Nguyên

- Thông tin thứ cấp được thu thập từ Tổng cục thống kê và các cơ quan trong tỉnh như: Sở kế hoạch và đầu tư, Cục thống kê Tỉnh và phòng thống kê của các huyện, Sở công thương.

- Sử dụng các báo cáo thống kê định kỳ và điều tra chuyên môn.

b. Phương pháp thu thập thông tin sơ cấp

* Đối tượng điều tra là cán bộ quản lý trong các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở tỉnh Thái Nguyên và các chuyên gia.

* Tổ chức thảo luận nhóm (nội bộ nhóm nghiên cứu và có mời các chuyên gia) và phỏng vấn trực tiếp các chuyên gia trong lĩnh vực nghiên cứu. Nội dung thảo luận và phỏng vấn tập trung vào các vấn đề sau:

-          Thực trạng hoạt động của các doanh nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Thái Nguyên

-          Phân tích ảnh hưởng của các nhân tố đến phát triển các doanh nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Thái Nguyên

-          Đánh giá những mặt đạt được và hạn chế của các doanh nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Thái Nguyên hiện nay.

-          Giải pháp phát triển các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở tỉnh Thái Nguyên.

Phương pháp phân tích và tổng hợp thông tin

a. Phương pháp so sánh: Sử dụng để so sánh hiệu quả giữa các doanh nghiệp với nhau trong tỉnh Thái Nguyên, so sánh giữa hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp ở thành phố Thái Nguyên với các huyện khác trong tỉnh và các thành phố khác.

b. Phương pháp thống kê mô tả: Sử dụng để mô tả về các nhân tố ảnh hưởng, thực trạng hoạt động của các doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên.

Hiệu quả KTXH

- Giáo dục, đào tạo: Các bài báo và các công trình công bố trong các hội thảo sẽ là tài liệu cho những nghiên cứu sâu hơn trong chủ đề này. Kết quả nghiên cứu của đề tài cũng là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích cho công tác giảng dạy cho sinh viên chuyên ngành quản lý kinh tế và quản trị kinh doanh (tại trường Đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh – Đại học Thái Nguyên)

- Kinh tế, xã hội: Sản phẩm của đề tài sẽ bổ sung vào những nghiên cứu- về các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Kết quả phân tích là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích cho các nhà quản lý kinh tế và hoạch định các chính sách kinh tế cho khu vực miền núi phía Bắc.

ĐV sử dụng

Các tỉnh thành tại Việt Nam

STT Tên đơn vị Người đại diện
STT Tên người tham gia

  BÌNH LUẬN BẠN ĐỌC(0)

  GỬI BÌNH LUẬN

Họ tên*
Email
Tiêu đề(*)
Nội dung*