Tìm kiếm theo cụm từ
Chi tiết đề tài

Thông tin chung

Tên đề tài (*) Nghiên cứu văn học Nôm thế kỉ X - XV từ góc độ thể loại
Cơ quan chủ trì Đại học Thái Nguyên
Cơ quan thực hiện Đại học Khoa học
Loại đề tài Đề tài cấp đại học
Lĩnh vực nghiên cứu Văn học
Chủ nhiệm(*) Hoàng Thị Tuyết Mai
Ngày bắt đầu 03/2012
Ngày kết thúc 03/2014

Tổng quan

Chữ Nôm và văn học chữ Nôm là một hiện tượng nổi bật trong lịch sử phát triển của nền văn hóa dân tộc Việt Nam. Lịch sử nghiên cứu chữ Nôm và văn học Nôm khá dày dặn. Từ mấy chục năm nay, giới nghiên cứu đã giải quyết được nhiều vấn của chữ Nôm và văn học Nôm. Tuy nhiên nhìn từ góc độ thể loại văn học, hầu như các nhà nghiên cứu mới chỉ quan tâm nhiều đến thể loại của văn học viết bằng chữ Hán và các thể loại văn học Nôm khi nó đã có thành tựu rực rỡ (thế kỉ XVIII – XIX). Vấn đề Nghiên cứu thể loại văn học Nôm từ thế kỉ X đến thế kỉ XV hầu như chưa có công trình nào quan tâm thích đáng. Vì vậy vấn đề mà đề tài đề cập có ý nghĩa quan trọng trong việc hệ thống lại mảng thể loại văn học có tính chất nội sinh đầu tiên trong lịch sử văn hiến nước nhà.

Tính cấp thiết

- Nghiên cứu văn học cổ Việt Nam từ góc độ thể loại dù đã được các nhà nghiên cứu quan tâm, song chủ yếu mới chỉ dừng lại ở những thể loại văn học viết bằng chữ Hán. Chữ Nôm và sự phát triển các tác phẩm Nôm từ thế kỉ X đến thể kỉ XV biểu hiện rõ rệt sự lớn mạnh về ý thức quốc gia dân tộc. Vì vậy nghiên cứu văn học Nôm từ góc độ thể loại là vấn đề vô cùng cấp thiết

- Vấn đề mà đề tài đề cập có ý nghĩa quan trọng trong việc hệ thống lại mảng thể loại văn học có tính chất nội sinh đầu tiên trong lịch sử văn hiến nước nhà. Từ đó, tạo tiền đề cơ sở vững chắc cho những bước nghiên cứu tiếp theo của văn học và văn hiến dân tộc.

 - Đề tài góp phần cung cấp cái nhìn tổng thể về vấn đề thể loại, cũng như qui luật vận động riêng của văn học Nôm nước nhà ở giai đoạn manh nha, hình thành và bước đầu có thành tựu. Điều này có ý nghĩa không chỉ với việc tìm hiểu văn học cổ Việt Nam mà còn có giá trị đối với việc nghiên cứu văn hóa nhiều mặt của giai đoạn đầu dựng nước.

Mục tiêu

-  Nhìn nhận vấn đề thể loại văn học Nôm từ thế kỉ X đến thể kỉ XV một cách hệ thống.

 - Trình bày những tiêu chí đặc định để hình thành nên gen (nội gen) bên trong: : quốc gia dân tộc hóa văn học Việt Nam là một nhu cầu mang tính lịch sử.

 - Tìm ra qui luật riêng của văn học Việt Nam trên dòng chảy chung của các trong khu vực văn minh phương Đông mà Trung Quốc là cái nôi kiến tạo.

Nội dung

Nội dung chính của đề tài tập trung trong ba vấn đề then chốt sau:

-  Chất nền của Văn học Việt Nam thế kỉ X – XV bao gồm các phần: Hệ thống thể loại văn học viết bằng chữ Hán;  Hệ thống thể loại văn học viết bằng chữ Nôm; Những hạn chế mang tính cách thời đại. Đề tài chỉ ra tính qui luật của sự phát sinh, phát triển trong thời kì cổ trung đại gắn với tiêu chí quốc gia dân tộc. Văn học Nôm ở Việt Nam ra đời, tồn tại và phát triển dựa trên nguyên cớ của nó. Nguyên cớ ấy khác với sự ra đời và tồn tại của ngôn ngữ và văn học các nước Phương Tây khác, hoặc các nước Phương Đông hay Đông Á khác

-  Vấn đề thể loại văn học Nôm thế kỉ X - XV (Qua thư tịch lịch sử và sáng tác văn chương) bao gồm các mảng: Điểm nhìn từ thư tịch lịch sử; Điểm nhìn từ các thành tựu văn học; Những nỗ lực từ phía các chính thể hành chính. Đề tài khẳng định chữ Nôm và văn học chữ Nôm  giai đoạn thế kỉ X – XV có vị trí vai trò quan trong đời sống xã hội. Từ đó, khái quát những vấn đề đặt ra trong đề tài có ý nghĩa quan trọng đối với nghiên cứu lịch sử văn học chữ Nôm trong tiến trình văn học trung đại

- Những nỗ lực hoàn thiện các thể loại văn học Nôm thế kỉ X – XV bao gồm các phần: Nỗ lực sáng tạo ngôn ngữ; Nỗ lực tìm tòi thể loại; Kết tinh những thành tựu đỉnh cao. Từ đó đề tài sẽ chỉ rõ diện mạo, diễn tiến, phương thức tồn tại của thực trạng ngôn ngữ chữ Nôm và văn học Nôm của dân tộc trong giai đoạn từ thế kỉ X – XV.

PP nghiên cứu

Phương pháp hệ thống hóa: Chúng tôi tiến hành khảo sát lại lịch sử và thống kê các cứ liệu tiêu biểu liên quan đến vấn đề mà đề tài đề cập, trong đó chủ yếu là thể loại văn học Nôm từ thế kỉ X đến thế kỉ XV.

Phương pháp nghiên cứu lịch đại: Chúng tôi đặt vấn đề nghiên cứu trong cái nhìn lịch sử. Từ lịch sử đưa ra những vấn đề để luận giải, tìm ra nguồn gốc, căn nguyên của các hiện tượng, vấn đề.

Phương pháp phân tích, so sánh, tổng hợp: Trên cơ sở phân tích các dữ kiện lịch sử, các dữ kiện văn học, các tác giả và tác phẩm … đề tài tổng hợp các vấn đề từ đó khái quát và đưa ra những kết luận

Phương pháp văn bản học: Rà soát và lựa chọn những thư tịch lịch sử, tài liệu hành chính tin cậy và phù hợp

Phương pháp loại hình học được sử dụng xuyên suốt như một phương pháp cơ bản, có ý nghĩa như phương pháp quan trọng nhất, định hướng toàn bộ đề tài

Hiệu quả KTXH

Nhìn nhận mảng sáng tác văn học Nôm như những sáng tạo đặc biệt của  văn hóa dân tộc. Đề tài sẽ cung cấp những kiến thức nền tảng quan trọng về văn học cổ Việt Nam từ thế kỉ X đến thể kỉ XV, cung cấp cái nhìn tổng thể về vấn đề thể loại, cũng như qui luật vận động riêng của văn học Nôm nước nhà ở giai đoạn manh nha và hình thành và bước đầu có thành tựu.

ĐV sử dụng

Đề tài có giá trị tham khảo quan trọng cho sinh viên ngành văn ở các trường Đại học, Cao đẳng và học sinh PTTH. Hơn nữa, đề tài có có giá trị tham khảo quan trọng cho các ngành Khoa học xã hội khác.

 

STT Tên đơn vị Người đại diện
1 Bộ môn Văn học Việt Nam (Trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội) PGS. TS Trần Nho Thìn
STT Tên người tham gia
1 Ths. Lê Thị Ngân
2 Ths. Nguyễn Diệu Linh

  BÌNH LUẬN BẠN ĐỌC(0)

  GỬI BÌNH LUẬN

Họ tên*
Email
Tiêu đề(*)
Nội dung*